📌 KEMAS KINI SEPTEMBER 2026
ISI KANDUNGAN hideEntri ini asalnya ditulis pada tahun 2023 berdasarkan pengalaman Mommy ketika anak masih berada di sekolah rendah. Pada ketika itu, anak Mommy berada di Darjah 5 dan pihak sekolah telah mengedarkan surat kebenaran berkaitan pelaksanaan Pentaksiran Alternatif Pendidikan Rendah (PAPR).
Sekarang anak Mommy sudah pun berada di PPKI Tingkatan 2.
Entri ini dikemas kini semula pada September 2026 dengan maklumat berkaitan PAPR yang lebih terkini. Pengalaman Mommy, cerita dan gambar daripada tahun 2023 dikekalkan sebagai perkongsian berdasarkan apa yang Mommy lalui pada ketika itu. Maklumat rasmi yang berkaitan pula dikemas kini sekiranya terdapat perubahan.
Rata-rata maklum yang Mommy mempunyai seorang anak berkeperluan khas (Autism) yang mengikuti Program Pendidikan Khas Integrasi (PPKI).
Ketika entri ini ditulis pada tahun 2023, anak Mommy berada di Darjah 5. Pada ketika itu, pihak sekolah ada mengedarkan surat kebenaran kepada ibu bapa atau penjaga bagi pelaksanaan Pentaksiran Alternatif Pendidikan Rendah (PAPR) kepada murid-murid Tahun 4, 5 dan 6.
Terus terang, masa pertama kali menerima surat tersebut, Mommy pun tertanya-tanya juga — apa sebenarnya PAPR? Apa yang akan dinilai? Dan bagaimana pula pentaksiran ini dijalankan kepada anak-anak PPKI?
Jadi, Mommy kongsikan semula pengalaman dan maklumat yang Mommy dapat ketika itu dalam entri ini. Mana-mana maklumat rasmi yang memerlukan kemas kini akan Mommy tambah atau perbetulkan supaya entri ini masih boleh dijadikan rujukan oleh ibu bapa yang sedang mencari informasi mengenai PAPR.
APA ITU PAPR?
Pentaksiran Alternatif Pendidikan Rendah (PAPR) adalah pentaksiran formal yang holistik, autentik, bersepadu dan berpusatkan murid.
PAPR bertujuan mengesan kebolehan dalam ketidakbolehan (tapping into ability) murid berkeperluan pendidikan khas (MBPK) bagi mengembangkan potensi individu secara menyeluruh dan bersepadu. PAPR juga diintegrasikan dalam pengajaran dan pembelajaran (PdP) dan dilaksanakan secara berterusan supaya aktiviti pengajaran dan pentaksiran tidak dilihat secara berasingan.
Pelaksanaan aktiviti menjadi eviden bagi menggambarkan kebolehan MBPK yang sebenar.
Secara mudahnya, PAPR bukan hanya melihat kepada perkara yang anak tidak boleh lakukan, tetapi cuba mengenal pasti kebolehan yang ada pada diri mereka.
PAPR juga merupakan salah satu daripada dua jenis Pentaksiran Alternatif, selain Pentaksiran Alternatif Sekolah Menengah (PASM).
DASAR PAPR
Definisi Murid Berkeperluan Pendidikan Khas (MBPK)
“Murid Berkeperluan Pendidikan Khas” ertinya murid yang diperakukan oleh pengamal perubatan, ahli optik, ahli audiologi atau ahli psikologi, mengikut mana-mana yang berkenaan, sama ada dalam perkhidmatan kerajaan atau tidak, sebagai murid yang mempunyai :
(a) ketidakupayaan penglihatan;
(b) ketidakupayaan pendengaran;
(c) ketidakupayaan pertuturan;
(d) ketidakupayaan fizikal;
(e) masalah pembelajaran; atau
(f) mana-mana kombinasi ketidakupayaan, atau ketidakupayaan danmasalah, yang disebut dalam perenggan 23 (a) hingga (e).
Baca : Apa perlu buat jika nampak anak speech delay dan hyperaktif?
PUNCA KUASA
Untuk bahagian ini, Mommy mengekalkan gambar dan maklumat asal yang dikongsikan ketika artikel ini ditulis pada tahun 2023.
KPM kini masih menyenaraikan Garis Panduan Pentadbiran PAPR sebagai salah satu dokumen rujukan di bawah Pentaksiran Berasaskan Sekolah.
Garis Panduan Pentadbiran PAPR Edisi Ketiga pula menerangkan bahawa PAPR merupakan pentaksiran formal yang holistik, autentik, bersepadu dan berpusatkan murid serta bertujuan mengesan kebolehan dalam ketidakbolehan (tapping into ability) MBPK.
SYARAT PENDAFTARAN
Dalam perkongsian asal Mommy pada tahun 2023, syarat yang diberikan adalah:
- MBPK yang berada di sekolah KPM atau sekolah bantuan kerajaan atau sekolah swasta yang berdaftar dengan KPM;
- Mengikuti Kurikulum Standard Sekolah Rendah Pendidikan Khas (KSSRPK) Tahap 2; dan
- Mendapat kebenaran ibu bapa/penjaga secara bertulis untuk melaksanakan PAPR.
Nota: Senarai di atas dikekalkan sebagai sebahagian daripada maklumat dan pengalaman yang Mommy terima ketika pelaksanaan PAPR pada tahun 2023. Untuk syarat dan tatacara semasa, ibu bapa disarankan merujuk pihak sekolah serta garis panduan KPM yang sedang berkuat kuasa.
KONSEP PAPR
Tapping Into Ability
TAP – kaedah mengesan keupayaan dan meneroka kebolehan MBPK.
Dalam bahasa mudah, pendekatan ini cuba melihat kebolehan dalam ketidakbolehan (tapping into ability) dan potensi yang ada pada diri seseorang murid. Ini selari dengan tujuan PAPR untuk mengembangkan potensi individu secara menyeluruh dan bersepadu.
CIRI-CIRI PAPR
Konsep Pentaksiran Alternatif adalah:
- pentaksiran autentik dan bersepadu;
- berfokus pada pentaksiran untuk pembelajaran; dan
- pentaksiran serta perekodan dilaksanakan secara berterusan dan sistematik.
Dalam panduan KPM 2025, perekodan Pentaksiran Alternatif turut menggunakan teknologi pintar melalui MyALT.
KERANGKA KONSEP
PAPR dibangunkan menggunakan model ERRA (Environment-Reaction-Recognition-Acknowledgement) sebagai kerangka dalam pembangunan instrumen dan pelaksanaan pentaksiran.
Pentaksiran yang berteraskan persekitaran yang melibatkan reaksi yang diperhatikan dan direkod untuk dijadikan sebagai eviden bagi mengenal pasti kebolehan dan kemahiran MBPK berdasarkan standard kebolehan yang telah ditetapkan.
Hasil pengenalpastian tersebut dilaporkan sebagai satu pengiktirafan terhadap kebolehan terbaik bagi konstruk yang dikuasai.
DOKUMEN STANDARD KEBOLEHAN (DSK)
DSK atau Dokumen Standard Kebolehan dibangunkan sebagai dokumen pentaksiran yang mengandungi perincian standard kebolehan bagi setiap konstruk yang ditaksir.
DSK digunakan bersama-sama EBAI (Environment Based Assessment Instrument) bagi mengenal pasti tahap kebolehan calon yang ditaksir berdasarkan reaksi daripada pelaksanaan pentaksiran.
Dalam panduan KPM 2025, DSK/DSPA mengandungi senarai konstruk dan standard kebolehan. Konstruk tersebut diperincikan kepada domain, elemen dan outcome yang dapat menggambarkan potensi MBPK secara keseluruhan sepanjang berada dalam sistem persekolahan.
Penentuan standard kebolehan merangkumi:
- Tahap: ilmu, amal, adab
- Peringkat: diri, keluarga, masyarakat
- Kualiti: ada, cukup, lebih
Standard kebolehan digunakan untuk melihat kemajuan dan pertumbuhan (growth) pembelajaran serta pencapaian prestasi seseorang murid.
INSTRUMEN PENTAKSIRAN
Instrumen PAPR adalah berdasarkan situasi sebenar kehidupan yang bersifat dinamik yang dikenali sebagai EBAI (Environment Based Assessment Instrument).
EBAI ialah instrumen pentaksiran yang dibangunkan berasaskan situasi sebenar kehidupan serta persekitaran pembelajaran murid. EBAI digunakan oleh personel pentaksiran bagi membantu menentukan tahap kebolehan berdasarkan dokumen standard yang berkaitan.
EBAI mengandungi aktiviti atau reaksi yang dilaksanakan oleh murid dan ditaksir oleh guru.
Pelaksanaan aktiviti tersebut merupakan eviden bagi menggambarkan tahap kebolehan MBPK.
Konsep EBAI ini juga merupakan adaptasi daripada Pentaksiran Alternatif Sekolah Menengah (PASM) yang telah dibangunkan bersama-sama pakar akademik, pakar pentaksiran dan guru pendidikan khas yang berpengalaman.
PELAPORAN PAPR
Pelaporan adalah berbentuk pernyataan standard kebolehan berkaitan konstruk yang telah dikuasai.
Dalam pengurusan Pentaksiran Alternatif semasa, MyALT digunakan dalam pengurusan PAPR dan PASM, daripada proses pendaftaran calon sehingga penjanaan sijil digital pentaksiran.
CONTOH PELAPORAN PAPR MBPK TAHAP 2
Nota Mommy: Contoh pelaporan yang dikongsikan di atas adalah berdasarkan dokumen yang Mommy terima ketika pengalaman PAPR pada tahun 2023.
Garis panduan di atas adalah untuk sekolah yang melaksanakan PAPR dan hendaklah dibaca bersama-sama peraturan, surat pekeliling, surat siaran, surat makluman dan arahan berkaitan yang sedang berkuat kuasa.
CONTOH SURAT YANG DIBERIKAN
Ini adalah surat kebenaran yang diberikan kepada Mommy & Daddy untuk benarkan anak Mommy ditaksir dalam PAPR ketika itu.
📌 Nota: Surat yang dikongsikan di atas merupakan contoh surat kebenaran yang Mommy terima daripada pihak sekolah pada tahun 2023. Ia dikekalkan dalam entri ini sebagai rujukan dan perkongsian pengalaman sebenar Mommy.
Walaupun Mommy sendiri pun sedikit keliru untuk perkara ini, tapi dengan sedikit garis panduan ini, kita sebagai ibu bapa anak-anak istimewa ini perlu letakkan kepercayaan kepada guru-guru PPKI yang membimbing anak-anak kita di sekolah. Inshaa Allah.
SOALAN LAZIM TENTANG PAPR
Apa itu PAPR?
PAPR bermaksud Pentaksiran Alternatif Pendidikan Rendah. Ia merupakan salah satu jenis Pentaksiran Alternatif yang direka bentuk khusus untuk MBPK.
Apa maksud PAPR?
PAPR ialah singkatan bagi Pentaksiran Alternatif Pendidikan Rendah.
PAPR untuk siapa?
PAPR merupakan pentaksiran alternatif yang direka khusus untuk Murid Berkeperluan Pendidikan Khas (MBPK).
Apa itu PAPR PPKI?
PAPR ialah pentaksiran alternatif yang membantu mengesan kebolehan MBPK melalui pendekatan yang autentik, bersepadu dan berpusatkan murid.
Apa itu DSK PAPR?
DSK (Dokumen Standard Kebolehan) mengandungi konstruk dan standard kebolehan yang digunakan dalam pentaksiran. Konstruk tersebut diperincikan kepada domain, elemen dan outcome.
Apa itu EBAI PAPR?
EBAI (Environment Based Assessment Instrument) ialah instrumen pentaksiran yang dibangunkan berasaskan situasi sebenar kehidupan serta persekitaran pembelajaran murid.
Adakah PAPR sama seperti peperiksaan biasa?
Tidak. PAPR menggunakan pendekatan Pentaksiran Alternatif yang menekankan pentaksiran autentik dan bersepadu serta melihat kebolehan murid melalui aktiviti dan eviden yang berkaitan.
Adakah PAPR masih digunakan?
Ya. KPM masih menyenaraikan PAPR sebagai salah satu jenis Pentaksiran Alternatif dan masih menyediakan Garis Panduan Pentadbiran PAPR sebagai rujukan rasmi.
Walaupun Mommy sendiri pun sedikit keliru untuk perkara ini, tapi dengan sedikit garis panduan ini, kita sebagai ibu bapa anak-anak istimewa ini perlu letakkan kepercayaan kepada guru-guru PPKI yang membimbing anak-anak kita di sekolah.
Inshaa Allah.